Europese coördinatieregels voor de sociale zekerheid opnieuw aangepast

In de nieuwsbrief van april 2010 zijn de sinds 1 mei 2010 geldende aanwijsregels voor de toepasselijke sociale zekerheidswetgeving uiteengezet (lees hier dit artikel). Deze aanwijsregels zijn neergelegd in de Verordening 883/04. De Europese Commissie heeft thans een voorstel tot wijziging cq. aanvulling van deze Verordening voorgelegd aan de Raad. Een en ander kan belangrijke gevolgen hebben voor werknemers die momenteel in meerdere lidstaten werken voor twee of meer werkgevers.

De huidige regelgeving ziet erop toe dat op een werknemer die voor twee of meerdere werkgevers in meerdere lidstaten werkt, automatisch de sociale zekerheidswetgeving van de woonstaat van toepassing is. Bijvoorbeeld een werknemer die in Nederland woont, werkt 10% voor een Nederlandse onderneming in Nederland en 90% voor een Belgische onderneming in België: Nederlandse sociale zekerheidswetgeving is van toepassing.

De wetswijziging die zal worden aangebracht, stelt een bijkomende voorwaarde: de sociale zekerheidswetgeving van de woonstaat is niet meer automatisch van toepassing, maar pás op het moment dat de werknemer substantiële werkzaamheden verricht in de woonstaat. Dit geldt immers ook bij tewerkstellingen voor één werkgever in twee verschillende lidstaten.

Indien geen substantiële werkzaamheden verricht worden in de woonstaat, is de sociale zekerheidswetgeving van toepassing van de lidstaat waar de andere werkgever is gevestigd. Een voorbeeld: Een werknemer die in Nederland woont, werkt voor 25% voor een Nederlandse onderneming in Nederland en 75% voor een Belgische onderneming in België: Nederlandse sociale zekerheidswetgeving is van toepassing. Aan de andere kant als een werknemer die in Nederland woont voor 10% voor een Nederlandse onderneming in Nederland werkt en 90% voor een Belgische onderneming in België, zal de Belgische sociale zekerheidswetgeving van toepassing zijn. Onder de huidige regelgeving zou ook in dit geval de Nederlandse sociale zekerheidswetgeving van toepassing zijn. Als het aan de Europese Commissie is gelegen, zal dit dus worden aangepast.

Hierbij dient wel het volgende te worden opgemerkt. Wanneer de werknemer werkt voor twee werkgevers die zijn gevestigd in verschillende lidstaten, niet zijnde de lidstaat waar de werknemer woont, blijft de sociale zekerheidswetgeving van de woonstaat van toepassing. Bijvoorbeeld een werknemer die in Nederland woont, werkt voor 90% voor een Belgische onderneming in België en 10% voor een Luxemburgse onderneming in Luxemburg: Nederlandse sociale zekerheidswetgeving blijft van toepassing.

De Commissie heeft niet voorzien in een overgangsregeling. Het voorstel zal nog moeten worden goedgekeurd door de Raad van ministers. De verwachting is dat een en ander tegen het einde van het jaar bekend zal worden. Wordt vervolgd.

Madeleine Blatter, Tax & Legal Consultant